Coğrafi işaretli Kandıra bezinin ham maddesi olan keten bitkisi, 40 yıl aradan sonra Kandıra Belediyesi tarafından yeniden toprakla buluşturuldu.

Kandıra Belediyesi, KETENKÖY Projesi ile geçmişte önemli geçim kaynağı olan ve 1980'li yıllarda tamamen duran keten tarımını yeniden canlandırmak için çalışma başlattı.

Saha çalışmaları sonucu temin edilen 50 kilogram ata tohumu, yaklaşık 10 dönümlük tarlaya ekildi. Geçen 8 aylık sürede 1 metre 20 santimetre boya ulaşan keten bitkisinin hasadı geleneksel yöntemle gerçekleştirildi.

Projeyle Kandıra'da keten tarımının yeniden yaygınlaştırılması ve unutulmaya yüz tutan coğrafi işaretli Kandıra bezinin gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.

- "Bitkiyi yeniden gün yüzüne çıkarmaya karar verdik"

Hasada katılarak işçilerle keten yolan Kandıra Belediye Başkanı Erol Ölmez, ketenin, atalarının geçim kaynağı olan ve giyim gibi pek çok alanda kullanılan bitki olduğunu söyledi.

Ketenin yüksek işçilik maliyeti nedeniyle makine ürünlerine yenildiğini belirten Ölmez, 1980'li yıllarda ilçede üretimi tamamen duran bitkiyi yeniden gün yüzüne çıkarmaya karar verdiklerini kaydetti.

Ölmez, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Kandıra Tarım ve Orman Müdürlüğü ile Kandıra Ziraat Odası'yla işbirliği yaparak KETENKÖY Projesi'ni hayata geçirdiklerini aktararak, Çalyer Mahallesi'nde yaklaşık 10 dönümlük alanda 50 kilogram tohum ektiklerini anlattı.

Bitkinin hasadını yaptıklarını aktaran Ölmez, "İleri teknoloji fabrikalarda bunun lifini çıkartıp Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin el sanatları atölyelerinde kadınlarımız bunu tekrar dokuyacak. Bunu ekonomiye kazandıracağız." dedi.

Ölmez, ketenin Türkiye'de daha çok yağlık olarak üretildiğini ama lifinin daha değerli olduğunu vurgulayarak, "Özellikle verimli toprağın az olduğu atıl arazilerde bu ürün ekilirse hem bu bölgeler korunur hem ekonomiye katkısı olur." ifadesini kullandı.

Tohumu çoğaltmak için çalıştıklarını dile getiren Ölmez, "Kamu eliyle belirli seviyeye getirip vatandaşa ektireceğiz. Onların ekonomisine katkıda bulunacağız. Bugünkü şartlarda bunu ekersek çiftçimiz para kazanır mı, biz şu an işin bu tarafındayız. KETENKÖY Projemiz var. Bu kapsamda keteni işleyeceğimiz bir yer yapacağız. Kadınlarımız işleyecek ve biz bunu dokuma sektöründe tekrar ön tarafa getireceğiz." diye konuştu.

Ölmez, liflerin dokumada kullanılabilmesi için keten hasadının yolma yöntemiyle yapıldığını, uzun ve zorlu sürecin ardından iplik haline getirildiğini anlatarak, şunları kaydetti:

"Çocukluğumda biz de ekiyorduk. 1985'e kadar traktör taksitlerinin bir taksidini keten öderdi. Kışın evlenecek genç kızların, genç erkeklerin çeyiz parasının yarısını keten yapardı. Yaklaşık 2-3 ton civarında hane başı tohum çıkardı. Çiçekleri ayrı satılırdı. Ben o günleri yaşadım. Bunun teknolojik olarak, yerli ve milli olarak ülke ekonomisine katılması konusunda bizim bir çabamız olursa ne mutlu bize."

- "Keten tarlasını görünce eskiyi hatırladım"

Hasada katılan 77 yaşındaki Ayşe Sevim de senelerdir keten ekilmediğini, keten tarlasını görünce eskiyi hatırladığını söyledi.

Gençliğinde bu işlerle uğraştığını anlatan Sevim, "80'e yaklaştım, 17 yaşından beri biz bu işlerle mücadele ettik hep. Bu keteni ekerdik, yolardık, biçerdik, işlerdik. Bez yapardık, çuval yapardık. Eskiden naylon yoktu. Üzerimize giydiğimiz her şeyi ketenden yapardık." dedi.

Sevim, bir zamanlar keten tohumu karşılığında teneke yağ alındığını, bununla bir yıl geçindiklerini ifade etti.

75 yaşındaki Ayşe Baykut ise ketenin çok emek istediğini, toplamanın, harman etmenin, lifini çıkarmanın kolay olmadığını ama karşılığının da çok bereketli olduğunu kaydetti.

Annesiyle dokuduğu bez ve kilimlerden bazılarının hala durduğunu aktaran Baykut, "Şimdiki kumaşlar onun yerini tutmaz. Keşke yeniden gençler ilgi gösterse, eskiye dönsek." ifadelerini kullandı.